ئۇ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﻣﻪﺩﻩﻧﯩﻴﻪﺕ ﺋﻪﻧﺌﻪﻧﯩﺴﯩﺪﻩ ﺑﯩﻠﯩﻢ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﻧﯩﯔ ﻣﺎﺯﺍﺭ ﺗﺎﯞﺍﺑﭽﯩﻠﯩﻘﻰ ﮬﻪﻗﻘﯩﺪﻩ: مۇزىكا، ﺋﺴﻼﻡ ﯞﻩ ﭼﯩﻦ ﮬﯚﻛﯜﻣﯩﺘﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﺩﯨﻜﻰ ﺧﯘﺭﺍﭘﯩﻴﻠﯩﻖ ﯞﻩ ﺋﻪﻗﯩﺪﯨﭽﯩﻠﯩﻚ ﺗﻮﻏﺮﯨﺴﯩﺪﺍ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺧﻪﻟﻘﯩﻨﯩﯔ ﺩﯨﻨﯩﻲ ﻣﻮﺯﯨﻜﯩﻠﯩﺮﻯ ﺗﻮﻏﺮﯨﺴﯩﺪﺍ ﺩﻩﺳﻠﻪﭘﻜﻰ ﭼﯜﺷﻪﻧﭽﻪ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﻧﯩﯔ ﺑﺎﺵ ﻛﯩﻴﯩﻢ ﻣﻪﺩﻩﻧﯩﻴﺘﯩﺪﻩ ﺩﻭﭘﭙﺎ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﻧﯩﯔ ﺳﺎﻻﻣﻠﯩﺸﯩﺶ، ﻛﯚﺭﯛﺷﯜﺵ ﯞﻩ ﺋﻪﮬﯟﺍﻝ ﺳﻮﺭﺍﺵ ﻗﺎﺋﯩﺪﯨﻠﯩﺮﻯ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺧﻪﻟﻖ ﺩﺍﺳﺘﺎﻧﻰ «ﺗﺎﮬﯩﺮ ــ ﺯﯙﮬﺮﻩ» ﺑﯩﻠﻪﻥ ﺋﺎﻟﺘﺎﻱ ﺋﯧﭙﯩﻚ ﺩﺍﺳﺘﺎﻧﻠﯩﺮﯨﺪﯨﻜﻰ «ﻛﯚﺯﯛﻳﻜﻪ ﺩﺍﺳﺘﺎﻧﻰ»ﻧﯩﯔ ﺳﯧﻠﯩﺸﺘﯘﺭﻣﯩﺴﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﻧﯩﯔ ﺗﯘﺯﻧﻰ ﺋﯘﻟﯘﻏﻼﺵ ﺋﺎﺩﯨﺘﻰ ﯞﻩ ﺋﺎﺩﯨﻤﯩﮕﻪﺭﭼﯩﻠﯩﻚ ﻗﺎﺭﺍﺷﻠﯩﺮﻯ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﺩﯨﻜﻰ ﻧﺎﻣﺎﻗﯘﻟﻠﯘﻕ ﭼﯧﻴﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﻛﯜﻟﺘﯜﺭﯨﺪﻩ ﺗﯘﭘﺎﻥ ﻗﯘﺷﻠﯩﺮﻯ ــ ﻗﺎﺭﻟﯩﻐﺎﭺ ﯞﻩ ﻛﻪﭘﺘﻪﺭ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﺩﺍ ﺋﯘﺭﯗﻍ ﺗﯘﻏﻘﺎﻥ ﺋﺎﺗﻠﯩﺮﻯ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺋﻮﻥ ﺋﯩﻜﻜﻰ ﻣﯘﻗﺎﻣﻰ ﯞﻩ ﺷﻪﻛﯩﻠﻠﯩﻨﯩﺶ ﺗﺎﺭﯨﺨﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺧﻪﻟﻘﯩﻨﯩﯔ ﻗﻪﺩﯨﻤﻜﻰ ﭼﻪﯞﮔﻪﻥ ﺗﻮﭖ ﺗﻪﻧﮭﻪﺭﯨﻜﯩﺘﯩﻨﯩﯔ ﺷﻪﺭﯨﻘﻘﻪ ﯞﻩ ﻏﻪﺭﺑﻜﻪ ﺗﺎﺭﻗﯩﻠﯩﺸﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﻣﻪﺩﻩﻧﯩﻴﻪﺕ ﺗﺎﺭﯨﺨﯩﺪﺍ ﻣﺎﻧﻰ ﺩﯨﻨﯩﻨﯩﯔ ﺗﻪﺳﯩﺮﻯ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﺩﯨﻜﻰ ﻳﻪﺭﻟﯩﻚ ﻣﻪﺷﺮﻩﭘﻠﻪﺭ ﮬﻪﻗﻘﯩﺪﻩ ﺋﯩﺰﺩﯨﻨﯩﺶ –ﺋﺎﺗﯘﺵ ﺑﺎﺭﺍﯞﻩﺕ ﻣﻪﺷﺮﯨﭙﻰ ﮬﻪﻗﻘﯩﺪﻩ (ﻣﯘﺧﺘﻪﺭﺟﺎﻥ ﺗﻮﺧﺘﻰ ﺑﯘﻏﺮﺍﺧﺎﻥ)
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﻧﻪﻗﻘﺎﺷﻠﯩﻖ (ﮔﻪﺝ ﺋﻮﻳﻤﺎ) ﺩﯨﻦ ﮬﻮﺯﯗﺭ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﻧﯩﯔ ﻣﺎﺯﺍﺭ ﺗﺎﯞﺍﭘﭽﯩﻠﯩﻘﻰ ﮬﻪﻗﻘﯩﺪﻩ ﺑﯩﺮﻧﻪﭼﭽﻪ ﻛﻪﻟﯩﻤﻪ ﺳﯚﺯ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﻣﻪﺩﻩﻧﯩﻴﯩﺘﯩﻨﯩﯔ ﺳﻪﻣﻪﺭﯨﺴﻰ _ ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺗﯧﺒﺎﺑﻪﺗﭽﯩﻠﯩﻜﻰ
ئﯘﻳﻐﯘﺭ ﻣﻪﺷﺮﻩﭘﻠﯩﺮﯨﻨﯩﯔ ﺋﻪﻧﺌﻪﻧﯩﯟﻯ ﺋﻪﺧﻼﻕ ﺗﻪﺭﺑﯩﻴﯩﺴﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﯞﻩ ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﻣﻪﺩﻩﻧﯩﻴﻪﺕ-ﭘﺴﺨﯩﻜﯩﺴﻰ ﺋﯜﺳﺘﯩﺪﻩ ﺋﻮﻳﻠﯩﻐﺎﻧﻠﯩﺮﯨﻢ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭ ﯞﻩ ﺩﯗﻧﺨﯘﺍﯓ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺗﯜﺭﻛﻠﯩﺮﻯ ﺗﺎﺭﯨﺨﻰ -2
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺗﯜﺭﻛﻠﯩﺮﻯ ﺗﺎﺭﯨﺨﻰ
ﺋﯘﻧﺘﯘﻟﻤﺎﺱ «ﻳﻪﺗﺘﻪ ﻗﯩﺰﻟﯩﺮﯨﻢ» ﺭﻭﮬﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭ ﺑﯩﻠﻪﻥ ﺗﺎﯓ ﺳﯘﻻﻟﯩﺴﻰ ﺋﺎﺭﯨﺴﯩﺪﯨﻜﻰ ﻣﯘﻧﺎﺳﯩﯟﻩﺕ(840-744)
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺗﺮﺍﮔﯧﺪﯨﻴﻪﺳﻰ ﻣﺎﻧﺎﺱ ﺩﻩﺭﻳﺎﺳﻰ ﺑﻮﻳﯩﺪﯨﻦ ﺑﺎﺷﻼﻧﻐﺎﻥ ﺋﯩﺪﻯ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭ ﺗﺎﺭﯨﺨﯩﺪﯨﻜﻰ ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺳﺎﺗﻘﯩﻨﻼﺭ
ئۇيغۇر قىسمەتلىرى
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﻧﯩﯔ ﺗﺎﺭﯨﺨﯩﻲ ﻛﯧﻠﯩﭗ ﭼﯩﻘﯩﺸﻰ ﺗﻮﻏﺮﯨﺴﯩﺪﺍ ﻣﯘﻻﮬﯩﺰﻩ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭ ﻛﯩﻤﺪﯗﺭ ﯞﻩ ﺷﻪﺭﻗﯩﻲ ﺗﯜﺭﻛﯩﺴﺘﺎﻥ ﻗﻪﻳﻪﺭﺩﯗﺭ؟
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﻧﯩﯔ ﺋﯘﺭﯗﺵ ﻗﯩﻠﯩﺶ ﺋﯘﺳﯘﻟﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﺷﯘﻧﺎﺳﻠﯩﻘﻨﯩﯔ ﺋﻪﯓ ﺩﻩﺳﻠﻪﭘﺘﯩﻜﻰ ﭘﯩﺸﯟﺍﺳﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﻧﯩﯔ ﺗﻪﺭﻛﯩﯟﻯ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺩﯨﻴﺎﺭﻯ ﯞﻩ ﺩﯗﻧﺨﯘﺍﯕﺪﯨﻦ ﺗﯧﭙﯩﻠﻐﺎﻥ ﺗﯜﺭﻙ-ﺭﻭﻧﯩﻚ ﻳﯧﺰﯨﻘﯩﺪﯨﻜﻰ ﯞﻩﺳﯩﻘﯩﻠﻪﺭ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭ ﺗﺎﺭﯨﺨﺘﺎ ﺋﯧﺘﯩﻘﺎﺩ ﻗﯩﻠﻐﺎﻥ ﺩﯨﻨﻼﺭﻧﯩﯔ ﺋﯚﺯﮔﯩﺮﯨﺶ ﺗﺎﺭﯨﺨﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﻗﺎﻏﺎﻧﻠﯩﻘﯩﻨﯩﯔ ﻳﺎﺯﻣﺎ ﻳﺎﺩﯨﻜﺎﺭﻟﯩﻘﻠﯩﺮﻯ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﻳﯧﯖﻰ ﻣﺎﺋﺎﺭﯨﭙﻰ ﺋﯩﻠﯩﺪﯨﻦ ﺑﺎﺷﻼﻧﻐﺎﻥ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﺩﺍ ﻳﯧﺰﯨﻖ ﯞﻩ ﺋﯩﺪﯨﻘﯘﺕ ﻣﺎﺋﺎﺭﯨﭙﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﻧﯩﯔ ﺋﯩﻠﯩﻢ – ﭘﻪﻥ ﯞﻩ ﺋﯩﺠﺎﺩﯨﻴﻪﺕ ﻗﯘﺩﺭﯨﺘﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺧﻪﻟﻖ ﺋﻪﺩﻩﺑﯩﻴﺎﺗﯩﻨﯩﯔ ﻣﯩﻠﻠﯩﻲ ﻛﯩﻤﻠﯩﻚ ﺑﻪﺭﭘﺎ ﻗﯩﻠﯩﺸﺘﯩﻜﻰ ﺭﻭﻟﻰ ﮬﻪﻗﻘﯩﺪﻩ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺷﺎﺋﯩﺮﻟﯩﺮﯨﻨﯩﯔ ﺗﯘﻧﺠﻰ ﭼﻪﺗﺌﻪﻝ ﺗﯩﻠﻠﯩﺮﯨﺪﯨﻜﻰ ﺷﯧﺌﯩﺮﻻﺭ ﺗﻮﭘﻠﯩﻤﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭﻻﺭﺩﺍ ﺋﯩﺠﺎﺩﯨﻴﻪﺗﻨﯩﯔ ﻗﯩﻤﻤﯩﺘﻰ ﯞﻩ ﺋﯩﺠﺎﺩﻛﺎﺭﻧﯩﯔ ﻗﯩﺴﻤﯩﺘﻰ ﻣﻪﺳﯩﻠﯩﺴﻰ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺋﻪﺩﻩﺑﯩﻴﺎﺕ ﻏﻪﺯﯨﻨﯩﺴﯩﮕﻪ ﻳﯧﯖﻰ ﺑﯩﺮ ﻗﺎﺗﻘﯘ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺋﻪﺩﻩﺑﯩﻴﺎﺗﻰ ﯞﻩ ﺩﯗﻧﻴﺎﻏﺎ ﻳﯜﺯﻟﯩﻨﯩﺶ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺋﻪﺩﻩﺑﯩﻴﺎﺗﻰ ﺗﺎﺭﯨﺨﯩﻨﯩﯔ ﺗﻪﺗﻘﯩﻘﺎﺕ ﺗﯧﻤﯩﻠﯩﺮﻯ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺷﯧﺌﯩﺮﯨﻴﯩﺘﯩﻨﯩﯔ ﺷﻪﻛﻠﻰ ﯞﻩ ﺗﯜﺭﻟﯩﺮﻯ
ﺋﯘﻧﺘﯘﻟﻐﺎﻥ ﺧﻪﻟﻖ ﻗﺎﺷﻘﺎﻳﻼﺭ
ﺋﯘﻳﻐﯘﺭ ﺗﯩﻠﯩﺪﺍ ﺋﻪﺟﺪﺍﺩ، ئەۋلات، ئۇرۇغ، ﺗﯘﻏﻘﺎﻥ ﻧﺎﻣﻠﯩﺮﻯ
ئۇيغۇر ئىسلام مائارىپى تەسەۋۋۇرى
ئۇيغۇر ئىسلام تارىخىدا بەلگىلىك رول ئوينىغان بىر قىسىم شەخىسلەر (سۇتۇق بۇغراخاندىن مۇھەممەد سالىھقىچە)