4
مىللەت بىلەن ئەدەبىياتنىڭ مۇناسىۋىتى ۋە ئەدەبىياتنىڭ ئىجتىمائىي قىممىتى ھەققىدە
كومپيۇتېر ۋە ئۇيغۇر ئەدەبىياتى تەتقىقاتى
«ئەدەبىي ئىستىلغا كىرىش» ھەققىدە
خوتەن خەلق داستانچىلىقىدىن ئۇيغۇر خەلق داستانچىلىقىغا بىر نەزەر
داستانشۇناسلىقتىكى «ئاغزاكى فورمۇلا نەزەرىيەسى» توغرىسىدا
جۇڭگو تاجىكلىرىنىڭ تەبىئەتكە ئائىت ئەپسانىلىرى توغرىسىدا
«قەشقەر باسما بۇيۇملىرى» ۋە ئۆتكۈنچى دەۋرىدىكى ئۇيغۇر تىلى مەدەنىيىتى
«تۈركىي تىللار دىۋانى» دىكى «شو خاقان» رىۋايىتى بىلەن «جۇ نامە تەزكىرىسى» دىكى «سۇ ئېلى » توغرىسىدا
ئەلىشىر نەۋائىي نەزىرىدىكى خوتەن
ئارۇز ۋەزنى تەتقىقاتىمىزدىكى بىر قىسىم خاتالىقلار توغرىسىدا تەھلىل
فېمىنىزىم نۇقتىسىدىن «ئوغۇزنامە» گە نەزەر
«تەزكىرەئى قەييۇمىي» دا زەلىلى ھەققىدە بايانلار
ئۇيغۇر سېلىشتۇرما ئەدەبىياتشۇناسلىق ئىلىمىنىڭ بارلىققا كېلىشى ۋە شەكىللىنىشى ھەققىدە قىسقىچە بايان
ئۇيغۇر خەلق ماقال - تەمسىللىرى ۋە قوشاقلىرىدىكى نان مەدەنىيىتىنىڭ تەرەققىياتىغا نەزەر
ئۇيغۇر خەلق داستانلىرىنىڭ بەزى ئالاھىدىلىكلىرى ھەققىدە مۇھاكىمە
«دىۋانۇ لۇغاتىت تۈرك»تىن ئۇيغۇرلارنىڭ يېمەك - ئىچمەك مەدەنىيىتىگە نەزەر
«دىۋانۇ لۇغاتىت تۈرك» تە ئىپادىلەنگەن پېئىل دەرىجىلىرىنىڭ قاتلىنىشى
ئۇيغۇر تىلىنىڭ مورفولوگىيەلىك ئانالىز سىستېمىسى توغرىسىدا
ئۇيغۇر تىلىدىكى كىرمە سۆزلەرنىڭ تارىخىي تەرەققىياتى ھەققىدە ئستاستىكىلىق تەھلىل
ئۇيغۇر تىلىغا چەتتىن كىرگەن سۆزلەر توغرىسىدا دەسلەپكى ستاستىكىلىق تەھلىل
رۇس تىلىدىكى ئىستىلىستىكىلىق ۋاسىتە ...... نۇقتىسىدىن رۇس ۋە ئۇيغۇر تىللىرى ئۈستىدە دەسلەپكى سېلىشتۇرما تەتقىقات
«ئوغۇزنامە» ئېپوسىدىكى «يا ۋە ئوق » نىڭ سىمىۋوللۇق مەنىسى ھەققىدە قىسقىچە تەھلىل
ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلىدىكى تەقلىدىي سۆزلەرنىڭ پېئىللارغا ئايلىنىش يوللىرى ۋە ئۇنىڭ ئالاھىدىلىكى
ئۇيغۇرچە لۇغەتلەرنىڭ ئېلىپبە تەرتىپىدە ساقلىنىۋاتقان مەسىلىلەر ھەققىدە
ئۇيغۇر ھازىرقى زامان ئەدەبىياتى بىلەن ئۇيغۇر كىلاسسىك ئەدەبىياتى ئوتتۇرىسىدىكى ئىزچىللىق ۋە ۋارىسلىق مۇناسىۋىتى ھەققىدە
20 نەچچە يىلدىن بۇيانقى ئۇيغۇر بالىلار ئەدەبىياتىنىڭ تەرەققىياتى ھەققىدە قىسقىچە بايان
ئۇيغۇر تىلىدىكى ئىنگلىز تىلىدىن كىرگەن سۆزلەر توغرىسىدا
تۇرپاندىكى بىر قىسىم يەرلىك ئادەتلەر توغرىسىدا
ئەپسانە بىلەن رىۋايەتنىڭ پەرقى ھەققىدە مۇھاكىمە
«سالغا تېشى» - روھلار كەچمىشى
«ئەرزنامە» ۋە ئۇنىڭ ئاپتورى توغرىسىدا
قەدىمكى ھىندىستان ئەدەبىياتىنىڭ ئۇيغۇر تىلى ئەدەبىياتىغا بولغان تەسىرى ھەققىدە قىسقىچە مۇلاھىزە
ئەدەبىي تەنقىدچىلىك تارىخى ھەققىدە مۇلاھىزە
ئۇيغۇر سېھىرلىك چۆچەكلىرى بىلەن قازاق ۋە ئۆزبېك چۆچەكلىرىنى قىسقىچە سېلىشتۇرۇش
ئەھمەد يەسەۋى بىلەن بېرىگسۇننىڭ ئىجادىيىتى ئۈستىدە سېلىشتۇرما تەتقىقات
ئۇيغۇر قەدىمكى يازما يادىكارلىقلىرىنىڭ بېشىغا كەلگەن قىسمەتلەر
ئىلىم دۇنياسىدا «قۇتادغۇبىلىك » ھەققىدىكى قىزىق نۇقتىلار
ئۇيغۇر تىلى بىلەن خەنزۇ تىلىدىكى قوش ئىنكار جۈملە توغرىسىدا
ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلىدىكى ئىسىملارنىڭ تۈرلىرى توغرىسىدا
ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلىدىكى فونىمىلارنىڭ بىرىكىش ۋە بوغۇم تۈزۈلۈش ئالاھىدىلىكى توغرىسىدا
ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلىدىكى «پ، د، گ، غ» تاۋۇشلىرى بىلەن ئاخىرلاشقان سۆزلەرنىڭ ئىملاسى ۋە تەلەپپۇزى توغرىسىدا
ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلىنىڭ بەزى شېۋىلىرىدىكى ئۈزۈك تاۋۇشلارنىڭ ئورۇن ئالماشتۇرۇشى ھەققىدە
ئىستىلىستىكىنىڭ تىلشۇناسلىقتىكى ئورنى ھەققىدە مۇلاھىزە
ئەھمەد زىيائىنىڭ ھاياتى ۋە ئىجادىيىتىگە دائىر بەزى مەسىلىلەر توغرىسىدا
پروزىچىلىقىمىزدىكى رېئالىزم ئۇسۇلىنىڭ تەرەققىي قىلىشى ۋە چوڭقۇرلىشىشى
سېلىشتۇرما ئەدەبىيات ئوقۇتۇشى ھەققىدە دەسلەپكى ئىزدىنىش
ئۇيغۇرچە رېستوران ناملىرىنىڭ مەدەنىيەت مەنىسى توغرىسىدا
تۇرپان شېۋە سۆزلۈكلىرى توغرىسىدا
ئۇيغۇر كىشى ئىسىملىرىنىڭ ئىملاسىنى قېلىپلاشتۇرۇش، بېكىتىش ھەققىدە پىكىر
«قۇتاغۇ بىلىك» تىكى ئەدەپ - ئەخلاققا ئائىت ئەقلىي بايانلار توغرىسىدا