«ئۈچ يالغاندىن قىرىق يالغان» چۆچىكىدىكى يالغان بايانلار توغرىسىدا قىسقىچە تەھلىل ئۇيغۇرلاردا تۆر مەن ئوقۇغۇچى ئىجتىھات ۋە تۆھپە ئەنۋەر ئابدۇرېھىم بىلەن سۆھبەت ھىجران دەشتلىرىدىكى چوقان ۋە سۈبھىدىكى ئارمان قۇلۇپ بىلەن دىلئارا (داستان) ئۇيغۇر مۇقاملىرىنىڭ قەدىمكى گەۋدىسى جۇڭگو جەمئىيىتىدىكى ئۈچ چوڭ بۇلغىنىش نەۋايىنىڭ پەلسەپەۋى مەسەل داستانى «لىسانۇت-تەير» توغرىسىدا بالىلاردىكى بەزسىمان تەنچە چوڭىيىپ قېلىش كېسەللىكى ۋە ئۇنىڭ خەتىرى ل. مۇتەللىپنىڭ «چىن مودەن» درامىسى ھەم «شائىر توغرىسىدا مۇۋەششەھ» شېئىرىدىكى تەتۈر پەش (،)نىڭ ئورنى توغرىسىدا

شىنجاڭ تېلېگراف ئىشلىرىنىڭ قىسقىچە تارىخى ئانا مەكتەپ بۇرھان ئەپەندىنىڭ مورى خەلقىگە قىلىپ بەرگەن بىر نەچچە ئىشلىرى ئۈرۈمچىدە تىياتىر ۋە ئەلنەغمىنىڭ تەرەققىياتى تاجىك ئەل ئەدەبىياتى ما جۇڭيىڭ توغرىسىدا «سۆزى گۈزەل بولۇش» تەربىيىسىنى كۈچەيتىپ، تىلدىكى بۇلغىنىشقا قارشى تۇرايلى ئۆچمەيدۇ ئەجرىڭىز ئەلنىڭ قەلبىدە - مەرھۇم تېيىپجان ھادىنى ئەسلەيمەن ئاراتۈرۈك يېزىلىرىنىڭ يۇرت بولۇش تارىخى قۇملۇقتىكى قەدىمكى شەھەر - خوتەن تىلىمىزنى قانداق قوغداپ قالىمىز؟ يەكەن خانلىقىنىڭ ئاخىرلاشقان يىل دەۋرى توغرىسىدا ئېنىقلىما

شامالباغدىن ئۇچقان مۇراد قۇشى – : ئۇيغۇر مۇقاملارىغا باغلانغان مۇھەببەت (12) ﺑﺎﺵ ﻛﯩﻴﯩﻤﻠﻪﺭﮔﻪ ﻗﯘﺵ ﭘﯧﻴﻰ ﻗﯩﺴﺘﯘﺭﯗﺵ ﺋﺎﺩﯨﺘﻰ ﮬﻪﻗﻘﯩﺪﻩ يەھۇدىيلىكتە ھىجاب ئىمام كەۋسەرىي قول ئىشارىتى بىلەن سالام قىلىش توغرىمۇ؟ ساغلام قەلب ئەلمەجىد جەللە جەلالۇھۇ ﺩﯨﻨﻰ ﻣﻪﺳﯩﻠﯩﻠﻪﺭﺩﻩ ﻣﯘﻧﺎﺯﯨﺮﻩ ﻗﯩﻠﯩﺸﻨﯩﯔ ﺋﯘﺳﯘﻟﻰ چەتئەلدىكى ئۇيغۇرلار ۋە ئىجتىمائىي كونترول ﺋﻪﻳﯩﺒﻠﻪﻧﮕﻪﻥ ﺋﻪﺭﻛﯩﻨﻠﯩﻚ ﯞﻩ ﻗﯧﭽﯩﭗ ﻗﯘﺗﯘﻟﻐﯘﺳﯩﺰ ﻣﻪﺳﺌﯘﻟﯩﻴﻪﺕ ﺋﺎﺗﺎ-ﺋﺎﻧﯩﻠﯩﻘﻨﯩﯔ ﺗﯚﺕ ﺋﯘﺳﻠﯘﺑﻰ ھازىرقى زامان ئىسلام ئېقىملىرى-ئىھيا ھەرىكەتلىرىنىڭ ئوتتۇرىغا چىقىشى : تارىخى ئارقا كۆرۈنىشى (1)

ئەدەبىياتىمىزدىكى خاتا يېتەكلەش مەپكۇرەسى توغرىسىدا پەلسەپە: ئىلىم-پەن بىلەن دىن ئارىلىقىدا شىنجاڭدىكى تەكشۈرۈشلەر ۋە قەدىمكى تۈركچە ۋەسىقىلەرنىڭ بايقىلىشى جەڭ تۈتەكلىرى ئارىسىدىكى كۈنلەر ۋە تۈنلەر تارىخ ئاتالغۇچىلىقى ۋە ئۇيغۇرچە تارىخ ئاتالغۇلىرى ھەققىدە بەزى قاراشلىرىم ئۇيغۇر (ئىدىقۇت) ئېلىنىڭ تېروتورىيىسى ھەققىدە پەزىلەتلىك جامائەت ئەربابى، داڭلىق شائىر، مەشھۇر يازغۇچى، يىتۈك ئالىم ئابدۇرېھىم ئۆتكۈرنىڭ ئىدىيەۋى قاراشلىرى ئابدۇشۈكۈر مۇھەممەتئىمىننىڭ تارىخ ھەققىدە ئېيتقانلىرى تەبىئىي پەن روھى ۋە بىزنىڭ ئەدەبىي ئىجادىيىتىمىز پەرزەنت تەربىيىسى ۋە بىز تۈندىكى پاجىئە چىن ۋە ماچىننىڭ جۇغراپىيىلىك ئۇقۇم دائىرىسى

ماناس ئىپوسىدىكى ئاتقا ئائىت ئاتالغۇلار ھەققىدە ئىزدىنىش خالىدە ئىسرائىلنىڭ پروزا ئىجادىيىتى ھەققىدە تەتقىقات مۇھەممەت باغراش پىروزا ئىجادىيىتى توغرىسىدا مەخسۇس تەتقىقات قاراقاشلىقلارنىڭ سوغا-سالام ئادىتى ئۇيغۇر تور ئەدەبىياتى ھەققىدە دەسلەپكى ئىزدىنىش ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلىدىكى ئىسىملار توغرىسىدا ستاتىستىكىلىق تەتقىقات لۈكچۈن ئەلنەغمىچىلىرىنىڭ ھازىرقى ئەھۋالى ئۈستىدە تەتقىقات ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلىدىكى تۇرغۇن سۆزلەر توغرىسىدا ستاتىستىكىلىق تەتقىقات شەھەر ئاجىز توپلىرى ئۈستىدە تەتقىقات-ئۈرۈمچى بەيگە مەيدانى ھازىرقى زامان ئۇيغۇر كىشى ئىسىملىرى توغرىسىدا تەتقىقات «چىن تۈمۈر باتۇر» چۆچىكى ئۈستىدە سىموۋۇللۇق تەتقىقات «ئويغانغان زېمىن» رومانىدىكى سۆزلەرگە ستاتىستىكىلىق تەھلىل